Er zijn maar weinig schuldeisers die snel bereid zijn om te schikken. Dat is natuurlijk ook logisch. Immers, wij worden juist ingeschakeld om een openstaande rekening of schuld volledig te incasseren. Dat is het doel en wij zetten letterlijk ‘alles op alles’ om dit doel te bereiken. Schikken voelt dan als gezichtsverlies.

In sommige situaties is het echter verstandig om serieus na te denken over een schikking. Niet om toe geven aan de druk van jouw niet-betalende klant, maar júist om te voorkomen dat je als ondernemer uiteindelijk met lege handen achterblijft. Je kunt onderscheid maken tussen een buitengerechtelijke (minnelijke) regeling en een schikking tijdens een gerechtelijke procedure.

Buitengerechtelijke regeling

Een buitengerechtelijke (‘minnelijke’) regeling is een overeenkomst tussen schuldeiser en schuldenaar, gesloten buiten de rechter om, vaak vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst (VSO).

Hiermee lossen partijen hun betalingsgeschil snel en met beheersbare kosten op. Dat betekent wel dat beide partijen water bij de wijn moeten doen om tot deze ‘deal’ te komen.

Deze VSO heeft echter géén executoriale kracht: als de debiteur niet betaalt, moet alsnog een gang naar de rechter worden gemaakt om een executoriale titel en uiteindelijk betaling af te dwingen.

Notariële akte

Hiervoor bestaat een oplossing: de VSO kan worden vastgelegd in een notariële akte. De notaris verstrekt van deze akte een grosse — een afschrift voorzien van het stempel ‘IN NAAM VAN DE KONING’ —  waardoor de schuldeiser bij wanbetaling direct naar de deurwaarder kan stappen voor beslagleggingen, zonder voorafgaande procedure. Dit hulpmiddel is vooral waardevol als verhaalsproblemen worden verwacht.

Schikking tijdens de (mondelinge) behandeling: proces-verbaal met executoriale kracht

Wanneer partijen besluiten te schikken tijdens een lopende gerechtelijke procedure, bijvoorbeeld tijdens een mondelinge behandeling, wordt de schikking vastgelegd in een proces-verbaal. Op verzoek zet de rechter daar een stempel ‘In naam van de Koning’ op. Daarmee is dit document (‘grosse’) onmiddellijk executoriaal. Dit betekent dat, bij niet-nakoming van de schikking, de deurwaarder direct kan handelen op dezelfde manier als bij een vonnis.

Door deze stok achter de deur is een schikking op een zitting vaak zelfs efficiënter en daadkrachtiger dan het wachten op een eindvonnis, zeker wanneer de uitkomst van de procedure onzeker is of het risico bestaat dat het proces onevenredig veel kosten met zich meebrengt. Wij onderhandelen dan uiteraard op het scherpst van de snede om een goed onderhandelingsresultaat voor onze klant neer te zetten.

Schikken: strategische keuze, geen zwaktebod

In de praktijk leeft soms de overtuiging dat schikken zou duiden op zwakte van (meestal) de schuldeiser. Dit is een onterechte opvatting. Onderstaande overwegingen laten zien waarom juist het bewust nastreven van een schikking effectief en daadkrachtig is:

• Verhaalsproblematiek: het komt regelmatig voor dat het onzeker is of er na een procedure daadwerkelijk iets te halen valt bij de debiteur. Bijvoorbeeld wanneer de schuldenaar betalingsproblemen heeft of vermogen (bijv. banksaldo of waardevolle bezittingen) snel kan onttrekken aan verhaal. Een snelle schikking, waar mogelijk vastgelegd in een executoriale titel, voorkomt deze onzekerheid.
• Beheersing van procesrisico’s: een rechterlijke procedure biedt nooit absolute zekerheid. Bewijsproblemen, onverwachte juridische verweren of zelfs een fout in een vonnis kunnen leiden tot een voor de schuldeiser teleurstellende uitkomst. Dit speelt vooral bij betalingsgeschillen.
• Kostenbesparing: procederen is tijdrovend en kostbaar. Door te schikken wordt niet alleen een sneller maar doorgaans ook goedkoper resultaat bereikt. Zeker als een vordering juridisch wordt betwist of wanneer het financieel slecht gaat met de schuldeiser.
• Relatiebehoud: in sommige gevallen is behoud van een zakelijke relatie een factor om via een schikking de angel uit bijvoorbeeld een betalingsgeschil te halen.

Juist het combineren van deze strategische voordelen met het juridisch zekere karakter van een schikking met executoriale kracht vergroot de kans op daadwerkelijk inning van de geldvordering én op zakelijke continuïteit.

Neem contact op

Twijfelt u of een schikking in uw situatie de juiste keuze is? Of wilt u sparren over de (juridische) haalbaarheid van uw incassozaak? Neem dan vandaag nog contact met ons op. Wij denken graag met u mee en bieden deskundig advies, zodat u altijd de beste strategische keuze maakt voor uw onderneming.